Дмитрий Иванович Павлов 1923 сыллаахха кулун тутар 15 күнүгэр дьадаҥы ыалга сэттис оҕонон төрөөбүт. Оҕолор ийэлээх аҕалара өлөн төгүрүк тулаайах хаалбыттар. Ол саҕана аҕата өлөрүгэр кыракый Митя баара-суоҕа үс саастааҕа, оттон ийэтэ кини сэттэлээҕэр өлбүт. Улахан убайдара Иван көрөн-истэн, харайан улаатыннартаабыт. Дмитрий 1942 сылга, оскуоланы бүтэрээт, баара-суоҕа 18 саастааҕар атырдьах ыйыгар сэриигэ барбыт. Мальтаҕа икки ый курдук үөрэтэн баран арҕааҥҥы фроҥҥа ыыппыттар. Онтон Сретенскэйдээҕи байыаннай пехотнай училищеҕа балтараа сыл үөрэнэн младшай лейтенант званиялах 30-ча уолаттары кытта Ленинградка тиийбиттэр. Дмитрий Иванович Ленинград фронун «Каракон» диэн ааттаах плацдарматыгар станковой пулемет взводун командирынан анаммыт. Кини сэриилэспит сирдэрэ: Финляндия, Эстония, Польша уонна Германия. Выборг куорат хоту өттүгэр баар Талли диэн тимир суол станциятын таһыгар буолбут кимэн киириигэ кыттыбыт. Маннергейм аатынан бөҕөргөтүүнү көҥү көтөр атаакаҕа кыттыбыта. Ити саҕана стрелковай рота командира эбит. Эстония территориятын өстөөхтөртөн босхолоспут. Восточнай Пруссияҕа государственнай кыраныыссаны аан маҥнай 21-с диэн кини сулууспалыы сылдьар армията тоҕу көтөн киирбит, Кенигсбери босхолооһуҥҥа эмиэ кыттыбыт. Сандомирскай плацдарматтан саҕалаан Польшаны босхолоспут. Дмитрий сэриигэ хорсуннук охсуспута үрдүктүк сыаналаммыта. Кини Кыһыл Сулус, Аҕа дойду I степеннэх орденнарынан наҕараадаламмыта, «Ленинград оборонатын иһин», «Кенигсбери ылыы иһин» о.д.а. боевой медалларынан наҕараадаламмыта. Сэрииттэн эргиллэн кэлэн баран 50 – тэн тахса сыл оҕолору улуу нуучча тылыгар үөрэппитэ. Ол иһигэр 38 сыл устата оскуола директорынан үлэлээн Өҥөлдьѳ оскуолата биир бастыҥнар кэккэлэригэр киирэрин ситиспитэ. Үлэлии — үлэлии Саха государственнай университетын кэтэхтэн үөрэнэн 1967 сылаахха ситиһиилээхтик бүтэрбит. Сэриигэ сылдьан ССКП чилиэнигэр киирбит. Саха АССР Верховнай Советын Президиумун грамотатынан үс төгүл наҕараадаламмыт: 1965 сыллаахха РСФСР норуотун үөрэҕириитин туйгуна буолбута, өр сыллаах педагогическай үлэтэ үрдүктүк сыаналаммыта, киниэхэ Саха АССР үтүөлээх учууталын бочуоттаах аата иҥэриллибитэ. Дмитрий Иванович бэйэтин 5 оҕотун таһынан, кэргэнэ Татьяна Ильинична тулаайах хаалбыт чугас аймахтарын алта оҕотун бэйэлэлигэр ылан иитэн, улаатыннаран олох суолугар киллэртээбит улахан үтүөлээхтэр. Дмитрий Иванович 5 оҕо аҕата, 16 оҕо эһэтэ, 3 оҕо хос эһэтэ буолан баран 72 сааһыгар олохтон барбыта. Дмитрий Иванович оҕолорун, сиэннэрин тапталларынан угуттанан өссө да уһуннук олоруох этэ, ону сэрнигэ үс төгүл бааһырбыта, биирдэ улаханнык контузия ылбыта олоҕун кылгаппыттара чахчы. Кини улууһугар, төрөөбүт-үлэлээбит Өҥөлдьѳтүгэр, үүнэр көлүөнэҕэ үтүөлэрин учуоттаан бу үтүөкэннээх киһи, талааннаах педагог аата 2004 сылга СӨ президенын уурааҕынан Өҥөлдьө оскуолатыгар иҥэриллибитэ кини биир дойдулаахтарын, үгүс элбэх үөрэппит, үрдүккэ көтүппүт оҕолорун олус үөрдүбүтэ. Дмитрий Иванович өссө биир сырдык ыра санаата туолла. Уһун сылларга салайбыт оскуолатыгар саҥа дьиэ тутуллан Өҥөлдьө үүнэр көлүөнэтигэр үтүмэн үөрүүнү үөскэттэ.
Из книги : Нюрбинская средняя школа в годы войны [сост., автор А. Г. Николаева]. – Нюрба : Нюрбинская типография, 2010. – С. 36-37.
